Nowe zasady opodatkowania fundacji rodzinnej od 2027 roku?
Fundacje rodzinne ponownie stoją przed perspektywą zmian w zakresie ich opodatkowania.
27 listopada 2025 roku Prezydent zawetował nowelizację ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych (CIT), która przewidywała zaostrzenie zasad opodatkowania fundacji rodzinnych od 1 stycznia 2026 roku. W następstwie tego rząd przygotował nowy projekt zmian, ponownie podejmując próbę modyfikacji zasad opodatkowania fundacji rodzinnych. Tym razem punktem wyjścia jest przegląd funkcjonowania ustawy o fundacji rodzinnej oraz nowy projekt zmian podatkowych, zmierzających do ściślejszego powiązania preferencji z rzeczywistą funkcją sukcesyjną fundacji.
Opracowane rozwiązania przewidują z jednej strony większe i bardziej precyzyjne zwolnienia, a z drugiej – istotne obostrzenia.
Wśród najważniejszych propozycji pojawia się zasada 36 miesięcy, tj. sprzedaż określonych składników majątku wniesionych do fundacji przed upływem tego okresu miałaby skutkować utratą preferencji podatkowej.
Rozważane są również zmiany dotyczące najmu, podmiotów transparentnych podatkowo, CFC i exit tax, a także opodatkowania świadczeń dla beneficjentów.
Istotną zmianą może być także odejście od obecnego modelu, w którym świadczenia są obciążone 15% CIT po stronie fundacji. W materiałach rządowych analizowany jest model, w którym fundacja rodzinna byłaby płatnikiem PIT, a wysokość opodatkowania mogłaby zależeć od wartości świadczeń.
Jednocześnie przewidziano mechanizmy preferujące fundacje rodzinne realizujące rzeczywiste cele sukcesyjne, w tym możliwość uwzględnienia wcześniej zapłaconego CIT.
Co to oznacza dla już istniejących fundacji?
Projekt nie jest jeszcze obowiązującym prawem, a obecne przepisy pozostają w mocy. Jeżeli nowe regulacje zostaną uchwalone, kluczowe znaczenie będą miały przepisy przejściowe.
To właśnie ochrona praw nabytych i przewidywalność reguł była jednym z głównych argumentów dla weta Prezydenta.
Co to oznacza dla planujących fundację rodzinną?
Nie ma obecnie podstaw, by automatycznie rezygnować z jej założenia.
Dla fundacji mającej rzeczywiście służyć wielopokoleniowej sukcesji nowe przepisy mogą stanowić atrakcyjny model. Natomiast dla struktur nastawionych jedynie na szybki obrót aktywami, krótkoterminowy najem czy agresywną optymalizację podatkową proponowane zmiany mogą się okazać mniej korzystne.
Podsumowanie
Najważniejszy wniosek dla fundatorów jest jednoznaczny: decyzja o utworzeniu fundacji rodzinnej nie powinna być podejmowana wyłącznie z perspektywy uniknięcia konsekwencji projektowanych zmian podatkowych.
Przed podjęciem ostatecznej decyzji o założeniu fundacji rodzinnej należy przeanalizować jej majątek, planowane inwestycje, sposób wypłaty świadczeń oraz horyzont sukcesyjny. Dla fundacji rodzinnej mającej działać przez pokolenia stabilność i prawidłowa konstrukcja struktury mogą okazać się ważniejsze niż krótkoterminowa przewaga podatkowa.
Kancelaria Szołajski Legal Group prowadzi sprawy związane z przeprowadzaniem skutecznie sukcesji w firmach rodzinnych oraz przygotowuje profesjonalnie polskie firmy rodzinne do założenia fundacji rodzinnych, a potem do przeprowadzenia solidnego audytu.
